Uit Aḥkām-e-Sharīʿah van Shaykh al-Islām, Tāj al-ʿUlamāʾ, Badr al-Fuqahāʾ, Mujaddid-e-Millat-e-Ḥāḍirah, al-Ālāḥazrat, ʿAẓīm al-Barakāt, Imām Aḥmad Razā al-Qādrī al-Barkātī al-Muḥaqqiq al-Bareilwī (raḍiyAllāhu ʿanhu).

Inleiding van de vertaler

Dit is de eerste uit een reeks vraag-en-antwoordverhandelingen die ik, als nederige soennitische moslim, heb vertaald ten behoeve van de soennitische gemeenschap.

Aḥkām-e-Sharīʿah is een gezaghebbende verzameling fatāwā en juridische uitspraken van Ālāḥazrat Imām-e-Ahl-e-Sunnat Shāh Aḥmad Razā Khān Qādrī (raḍiyAllāhu ʿanhu), waarin hij uiteenlopende kwesties behandelt op het gebied van fiqh, ʿaqīdah, spiritualiteit en maatschappelijke praktijk.

Vraagstelling

Wat zeggen de Schriftgeleerde ʿUlamāʾ-e-Dīn en de moefti’s van de islam over de kwestie van jhinga (garnaal/garnalen)? Is het toegestaan om dit te eten, of valt het onder makrūh of ḥarām? Gelieve een antwoord te sturen, voorzien van handtekening en officiële zegel.

Antwoord

Binnen onze madhhab (Ḥanafī) worden — met uitzondering van vis — alle andere zeedieren beschouwd als ḥarām (niet toegestaan voor consumptie). Degenen die stellen dat jhinga (garnaal) geen vis is, beschouwen het daarom als ḥarām. Deze nederige dienaar, Ālāḥazrat Imām Aḥmad Razā Khān heeft dit vraagstuk echter grondig onderzocht en vastgesteld dat volgens de taalkundige naslagwerken (kutub al-lughah) van Ṭibb en de encyclopedieën over dieren (kutub al-ḥayawānāt), jhinga wordt geclassificeerd als een vis (samak).

Het staat vermeld in:

• Al-Qāmūs al-Muḥīṭ dat “Irbiyān” — geschreven met een Hamza-e-Maqṣūrah — een vis is die qua uiterlijk lijkt op een grote mier.
• Sīrah en Tāj al-ʿArūs als volgt: “Irbiyān is een witachtige vis die eruitziet als een grote mier en meestal wordt aangetroffen in Basra” en dat “Irbiyān is een soort vis.”
• Muntahā al-ʿArab als volgt: “Irbiyān is een soort vis, die bekendstaat als jhinga in het Hindi.”
• Makhzan als volgt: “Het is bekend als Rubiyān en Irbiyān. Het heet Rubiyān ‘vis en machlī’ en ‘mek machlī’, en in het Hindi heet het jhinga.”
• Tuhfat al-Muʾminīn als volgt: “In het Perzisch is Rubiyān de naam van een vis.”
• Tadhkirat Dāwūd als volgt: “Rubiyān is een soort vis die veel voorkomt in de zeeën van Irak en Shām. Het lijkt op een rode krab met veel poten, maar heeft aanzienlijk meer vlees.”
• Ḥayāt al-Ḥayawān al-Kubrā als volgt: “Rubiyān is lichtrood en een zeer kleine vis.”

Welnu, na gedegen onderzoek van al deze bronnen moet worden aangenomen — berustend op Miʿrāj al-Dirāyah — dat garnaal ḥalāl is. In de notering van Miʿrāj al-Dirāyah staat namelijk duidelijk geschreven dat alle soorten vis ḥalāl zijn: “Taāfī is geen vaste soort, maar een beschrijving die op meerdere soorten wordt toegepast.”

Het is duidelijk geschreven in Miʿrāj al-Dirāyah dat: “Een kleine vis waarvan de maag niet kan worden opengesneden, en die gebakken of gekookt wordt zonder dat de maag wordt verwijderd, is — met uitzondering van Imām al-Shāfiʿī (raḥimahAllāh) — volgens alle Aʾimmah (imams) ḥalāl.” In Radd al-Muḥtār is aangetekend dat deze uitspraak afkomstig is uit Miʿrāj al-Dirāyah.

Wanneer een vis wordt aangetroffen in de maag van een andere vis, mag deze worden geconsumeerd.

Volgens Imām al-Shāfiʿī (raḥimahAllāh) mag dit echter niet, indien het wordt beschouwd als afval van vogels — omdat brokstukken van vogels als najāsa (onrein) worden aangemerkt. Wij zeggen dat iets pas als brokstuk wordt beschouwd wanneer het zijn oorspronkelijke vorm heeft verloren.

Wat betreft vissen die zó klein zijn dat hun maag niet kan worden opengesneden: Volgens de Shāfiʿī Aʾimmah is het consumeren daarvan niet ḥalāl, omdat zij dit baseren op dezelfde analogie als bij vogelbrokstukken. Volgens de overige ʿUlamāʾ is het consumeren van deze vis — waaronder jhinga (garnaal) — ḥalāl. Echter, deze faqīr (Ālāḥazrat) heeft in Jawāhir gelezen dat zulke kleine vissen makrūh taḥrīmī zijn, en dit lijkt correcter te zijn.

In Jawāhir staat: “Er is gezegd dat alle (zeer) kleine vissen makrūh taḥrīmī zijn. Dit lijkt juister. De jhinga (garnaal) ziet er anders uit dan andere vissen — meer als een worm. Daarbij moet worden opgemerkt dat de term māhī (vis) ook wordt gebruikt voor wezens die niet werkelijk tot de vissensoorten behoren, zoals ledematen of een kleine hagedis; zelfs als een jonge alligator geboren wordt op de droge oever van bijvoorbeeld de rivier de Nijl.”

Er is geen duidelijke bron te vinden waarin onze Aʾimmah expliciet vermelden dat garnalen geoorloofd zijn om te consumeren. Zelfs als ze als vis worden beschouwd, zijn garnalen hier doorgaans zeer klein. De Sharīʿah-toepassing is zo correct mogelijk weergegeven in Jawāhir.

Daarom is het — bij meningsverschil en twijfel — beter om zich te onthouden van consumptie, zolang er geen noodzaak is. Onthouding is awlā (voorkeurwaardig).